Το νέο σχέδιο για τα «κόκκινα» δάνεια

ρύθμιση δανείων

Ετοιμο είναι το νέο σχέδιο για τις ρυθμίσεις των «κόκκινων» δανείων για νοικοκυριά και επιχειρήσεις.

Τα συναρμόδια υπουργεία Οικονομικών και Ανάπτυξης, η Τράπεζα της Ελλάδος και η Ελληνική Ενωση Τραπεζών έχουν διαμορφώσει το τελικό πλαίσιο, το οποίο θα εξεταστεί με την τρόικα τον επόμενο μήνα και αμέσως μετά θα τεθεί σε εφαρμογή.
Μέσα στον Ιούλιο ξεκινά η εφαρμογή του σχεδίου ρύθμισης των δανείων που εκπόνησαν κυβέρνηση, Τράπεζα της Ελλάδος και τράπεζες. Νοικοκυριά και επιχειρήσεις που δεν μπορούν να είναι συνεπείς στις πληρωμές των δόσεών τους θα μπορούν μέσα από τρία πακέτα λύσεων να διευθετούν τις οφειλές τους.

Σύμφωνα με πληροφορίες, τα υπουργεία Οικονομικών και Ανάπτυξης, η Τράπεζα της Ελλάδος και η Ελληνική Ενωση Τραπεζών βάζουν τις τελευταίες «πινελιές» στο σχετικό πλαίσιο.

Στις αρχές Ιουλίου έρχεται η τρόικα, οπότε και αναμένεται να ανάψει το «πράσινο φως» για τη, σε πρώτη φάση, μικρή σε εύρος εφαρμογή. Από την 1η Ιανουαρίου του 2015 είναι υποχρεωτική η ισχύς των μοντέλων ρύθμισης.

Βασικοί άξονες του νέου τρόπου διευθέτησης των οφειλών είναι ο «συνεργάσιμος» δανειολήπτης, οι εύλογες δαπάνες διαβίωσης και οι λύσεις διευθέτησης των οφειλών.

Συμπεριλαμβάνονται στον κώδικα δεοντολογίας των τραπεζών και για τη θεσμική του «θωράκιση» οι υπουργοί Οικονομικών Γιάννης Στουρνάρας και Ανάπτυξης Κωστής Χατζηδάκης θα εισηγηθούν την έκδοση πράξης υπουργικού συμβουλίου, αφού πρώτα ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος, Γιώργος Προβόπουλος, δημοσιεύσει την απόφασή του.
Με πιο απλά λόγια, οι δανειολήπτες μέσα από συγκεκριμένη διαδικασία θα επισκέπτονται τις τράπεζες ζητώντας τη ρύθμιση του δανείου τους. Τα καταστήματα, με βάση το οικονομικό προφίλ του οφειλέτη, το είδος του δανείου και τα έξοδα που χρειάζεται για τη διαβίωση, θα προτείνουν ένα από τα ακόλουθα μοντέλα:

1. Βραχυπρόθεσμες λύσεις ρύθμισης (η διάρκειά τους δεν ξεπερνά τα 5 χρόνια): Πληρωμή μόνο τόκων κατά τη διάρκεια βραχυπρόθεσμης περιόδου. Μειωμένη καταβολή τοκοχρεολυτικής δόσης κατά τη διάρκεια βραχυπρόθεσμης περιόδου. Περίοδος χάριτος. Αναβολή πληρωμής δόσης ή δόσεων. Τακτοποίηση του υπολοίπου που βρίσκεται σε καθυστέρηση. Κεφαλαιοποίηση καθυστερήσεων.

2. Μακροπρόθεσμες λύσεις ρύθμισης. Πρόκειται για λύσεις που η διάρκειά τους υπερβαίνει την 5ετία και περιλαμβάνουν: Μόνιμη μείωση του επιτοκίου ή του συμβατικού περιθωρίου. Αλλαγή τύπου επιτοκίου (για παράδειγμα από κυμαινόμενο σε σταθερό). Παράταση της διάρκειας αποπληρωμής. «Σπάσιμο» του δανείου στα δύο. Το πρώτο μέρος είναι με εμπράγματη εξασφάλιση και για το οποίο ο δανειολήπτης πληρώνει δόση. Στο δεύτερο μέρος, που είναι το υπόλοιπο του δανείου, δεν υπολογίζονται τόκοι για χρονικό διάστημα που θα συμφωνηθεί με την τράπεζα. Για το ποσό αυτό ο δανειολήπτης θα επαναξιολογηθεί, αν διορθωθούν τα οικονομικά του, ή θα κληθεί να βάλει άλλο ακίνητο υποθήκη.

Πρόσθετη εξασφάλιση από τον δανειολήπτη, στο πλαίσιο μιας ευρύτερης λύσης ρύθμισης. Δηλαδή, να προσφέρει άλλα περιουσιακά στοιχεία ως εγγύηση. Λειτουργική αναδιάρθρωση επιχείρησης. Αφορά επιχειρηματικά δάνεια για τα οποία ο επιχειρηματίας θα κληθεί να προχωρήσει σε περικοπές δαπανών και κόστους λειτουργίας της επιχείρησής του.

Ανταλλαγή χρέους
Να ανταλλάξει η επιχείρηση χρέος με την είσοδο της τράπεζας σε αντίστοιχο ποσοστό του μετοχικού της κεφαλαίου.

3. Λύσεις οριστικής διευθέτησης. Το τρίτο μοντέλο περιλαμβάνει δραστικές παρεμβάσεις για την οριστική αντιμετώπιση των οφειλών του δανειολήπτη:

• Εθελοντική παράδοση ενυπόθηκου ακινήτου στο πλαίσιο ευρύτερης ρύθμισης. Μετατροπή σε χρηματοδοτική μίσθωση, με την οποία ο δανειολήπτης μεταβιβάζει την κυριότητα του ακινήτου στην τράπεζα και υπογράφει μια σύμβαση χρηματοδοτικής μίσθωσης, για ελάχιστη χρονική διάρκεια που είναι συνήθως τα 5 χρόνια.

• Πώληση και ενοικίαση. Ο δανειολήπτης, δηλαδή, μεταβιβάζει την κυριότητα του ακινήτου είτε στην τράπεζα είτε σε τρίτο (άλλο ίδρυμα, άλλον αγοραστή, κρατική εταιρεία διαχείρισης ακινήτων κ.λπ.) αποπληρώνοντας μέρος ή το σύνολο του δανείου.

Η συμφωνία μπορεί να συνοδεύεται με παραχώρηση του δικαιώματος διαμονής στο ακίνητο για κάποια ελάχιστη χρονική διάρκεια έναντι μισθώματος. Συνήθως προβλέπεται μια ελάχιστη περίοδος 3 ετών.

• Μεταβίβαση του δανείου σε άλλη τράπεζα. Αντικατάσταση παλαιού δανείου με νέο, μικρότερου υπολοίπου. Διαχείριση σε εκκαθάριση στο πλαίσιο της πτωχευτικής διαδικασίας. Ρευστοποίηση εξασφαλίσεων για την ικανοποίηση της απαίτησης του ιδρύματος.

• Δικαστικές και νομικές ενέργειες πέραν της ρευστοποίησης εξασφαλίσεων.

Τα κριτήρια του «συνεργάσιμου δανειολήπτη»

Το μεγάλο κέρδος για τον «συνεργάσιμο δανειολήπτη» είναι ότι μπορεί να πετύχει σε συνεννόηση με την τράπεζα εξωδικαστική διευθέτηση των οφειλών του γρήγορα και εύκολα, παραμένοντας πιστοληπτικά ενήμερος και διατηρώντας ένα αξιοπρεπές βιοτικό επίπεδο.

Ακριβώς με αυτόν τον στόχο και για να δημιουργηθεί μία σχέση εμπιστοσύνης μεταξύ τράπεζας και οφειλέτη έχουν καθοριστεί τα κριτήρια του «συνεργάσιμου δανειολήπτη».

Συγκεκριμένα, ένας δανειολήπτης είναι συνεργάσιμος όταν:

• Είναι διαθέσιμος σε επικοινωνία με την τράπεζα και παρέχει πλήρη και επικαιροποιημένα στοιχεία επικοινωνίας. Δηλαδή, αριθμούς σταθερού και κινητού τηλεφώνου, ηλεκτρονική διεύθυνση, fax, διεύθυνση κατοικίας και εργασίας. Και ακόμα ορίζει κάποιο συγγενικό ή φιλικό πρόσωπο ως αντίκλητο επικοινωνίας για περιπτώσεις έκτακτης ανάγκης.

• Απαντά σε ανακοινώσεις και επιστολές της τράπεζας με κάθε πρόσφορο μέσο εντός μίας εβδομάδας.

• Ενημερώνει αναλυτικά και με ειλικρίνεια την τράπεζα σχετικά με την τρέχουσα οικονομική του κατάσταση. Επίσης ενημερώνει για τυχόν μεταβολή των οικονομικών του εντός δεκαπενθημέρου την τράπεζα.

• Προβαίνει εκουσίως σε πλήρη και ειλικρινή γνωστοποίηση πληροφοριών, οι οποίες θα έχουν σημαντικές επιπτώσεις στη μελλοντική οικονομική του κατάσταση, εντός 15 ημερών από την ημέρα που θα περιέλθουν σε γνώση του. Δηλαδή, αν πρόκειται να λάβει κάποιο επίδομα, ή αν κληρονόμησε κάποιο ακίνητο ή χρηματικό ποσό, ή αν έχει απολυθεί κ.λπ.

Οι εύλογες μηνιαίες δαπάνες διαβίωσης
Με «πυξίδα» τις εύλογες μηνιαίες δαπάνες διαβίωσης των νοικοκυριών όπως αυτές αποτυπώθηκαν σε έρευνα της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής οι τράπεζες θα καθορίζουν τις νέες χαμηλότερες δόσεις των δανείων.

Ετσι, για έναν ενήλικα οι μηνιαίες δαπάνες διαβίωσης κυμαίνονται από 537 μέχρι 682 ευρώ.

Για ένα ζευγάρι τα έξοδα που δικαιολογούνται ξεκινούν από 906 και φτάνουν μέχρι τα 1.160 ευρώ.

Για μία οικογένεια με δύο παιδιά οι εύλογες δαπάνες διαμορφώνονται από τα 1.344 ευρώ μέχρι τα 1.720 ευρώ.

Για δύο ενήλικες με ένα παιδί τα έξοδα είναι από 1.126 μέχρι 1.440 ευρώ.

Οι «εύλογες δαπάνες διαβίωσης» είναι μια πρακτική που εφαρμόζεται ήδη με επιτυχία σε πολλές χώρες της Ευρώπης, όπως η Ιρλανδία, η Αυστρία, το Βέλγιο, η Φινλανδία, η Νορβηγία και η Ισπανία. Οι ομάδες των δαπανών είναι τέσσερις:

1η ομάδα: αφορά τις πιο βασικές δαπάνες για τη διαβίωση του νοικοκυριού, όπως η διατροφή, η ένδυση και υπόδηση, τα λειτουργικά έξοδα κατοικίας, η μετακίνηση, η επισκευή και συντήρηση επίπλων και οικιακού εξοπλισμού, τα είδη οικιακής κατανάλωσης και ατομικής φροντίδας, η ενημέρωση και μόρφωση, οι υπηρεσίες τηλεφωνίας και ταχυδρομείων, τα είδη και οι υπηρεσίες υγείας, οι υπηρεσίες εκπαίδευσης, οι υπηρεσίες κοινωνικής προστασίας και οι οικονομικές υπηρεσίες. Για αυτήν ο μέσος όρος ανεξάρτητα από τη σύνθεση του νοικοκυριού έχει υπολογιστεί στα 1.166 ευρώ.

2η ομάδα: περιλαμβάνει επιπλέον δαπάνες εστίασης. Η μέση δαπάνη μαζί και με τη συγκεκριμένη κατηγορία αυξάνεται στα 1.311 ευρώ.

3η ομάδα: περιλαμβάνει επιπλέον διαρκή αγαθά και συσκευές. Τα μέσα έξοδα τον μήνα ανεβαίνουν και με αυτά τα προϊόντα στα 1.393 μηνιαίως.

4η ομάδα: περιλαμβάνει επιπλέον δαπάνες για κατανάλωση αλκοολούχων ποτών και καπνού, αεροπορικές μετακινήσεις, τουριστικές υπηρεσίες και υπηρεσίες αναψυχής, πολιτισμού και αθλητισμού. Μαζί με τις προηγούμενες τρεις ομάδες η μέση μηνιαία δαπάνη αυξάνεται στα 1.507 ευρώ.

Κώδικας επικοινωνίας
Τράπεζες και δανειολήπτες θα έχουν συγκεκριμένο κώδικα επικοινωνίας, σύμφωνα με το σχέδιο, που κλιμακώνεται ανάλογα με τον βαθμό καθυστέρησης του δανείου.

Ειδικότερα στην περίπτωση όπου υπάρχει δάνειο με ενδείξεις πιθανής καθυστέρησης:

• Ο δανειολήπτης που αντιμετωπίζει οικονομικές δυσκολίες, ή έχει βάσιμες εκτιμήσεις ότι δεν θα μπορεί να πληρώνει τη δόση του, ενημερώνει εγγράφως την τράπεζα.

• Η τράπεζα έχει επίσης δικαίωμα στην περίπτωση που εντοπίσει πελάτη της με πιθανότητα να βγει στο «κόκκινο», τον ειδοποιεί για κατ΄ ιδίαν συνάντηση, με σκοπό τη ρύθμιση.

Αν το δάνειο βρίσκεται σε στάδιο αρχικής καθυστέρησης, που δεν ξεπερνά τις 30 μέρες, και περάσουν και άλλες 15 μέρες χωρίς ο δανειολήπτης να ανταποκριθεί στην ειδοποίηση, τότε η τράπεζα τον ενημερώνει εγγράφως εντός 10ημέρου. Με τη γραπτή ειδοποίηση τον καλεί να έρθει σε συνεννόηση για τη ρύθμιση του δανείου του.

Αν περάσουν 45 μέρες από την έγγραφη ειδοποίηση και ο δανειολήπτης δεν ανταποκριθεί, ή αν το δάνειο είναι σε καθυστέρηση πάνω από 90 μέρες, τότε η τράπεζα οφείλει σε 10 μέρες να του στείλει προειδοποιητική επιστολή με την οποία θα τον ενημερώνει ότι δεν είναι «συνεργάσιμος».

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΑ
Ειδικές μονάδες διαχείρισης εταιρικών δανείων

Οι ειδικές μονάδες διαχείρισης των εταιρικών πιστοδοτήσεων έχουν ήδη ξεκινήσει τις ρυθμίσεις των επιχειρηματικών δανείων.

Οι ειδικές αυτές μονάδες λειτουργούν ως εξής: προτείνουν συγκεκριμένες λύσεις ρυθμίσεων σε κάθε επιχειρηματία, ανάλογα με τον κλάδο που δραστηριοποιείται, τον τζίρο του, το πόσο εξωστρεφής είναι η επιχείρηση, τις δυνατότητες συνεργασίας που έχει με άλλες ομοειδείς εταιρείες.

βάσει σχεδίου Για να προχωρήσει κάθε είδους ρύθμιση, οι τράπεζες ζητούν επικαιροποιημένα στοιχεία από τις επιχειρήσεις ώστε να γίνεται πραγματική αναδιάρθρωση του δανείου, βάσει ενός νέου επιχειρησιακού σχεδίου, το οποίο θα καταρτίζεται από τα εξειδικευμένα στελέχη της τράπεζας σε συνεργασία με τη διοίκηση της εταιρείας.

Ακολούθως εξετάζουν αναλυτικά το ύψους δανεισμού της επιχείρησης καθώς και όλες τις εναλλακτικές που θα μπορούσαν να ενισχύσουν τη ρευστότητά της. Για παράδειγμα εξετάζεται κατά πόσο θα μπορούσε η τράπεζα -με αντάλλαγμα ένα πακέτο μετοχών- να βάλει νέο χρήμα στην εταιρεία.

Σημειώνουμε ότι οι «ειδικές μονάδες διαχείρισης εταιρικών δανείων» σε πρώτη φάση ξεκαθάρισαν και ταξινόμησαν τα επιχειρηματικά δάνεια, ανάλογα με τον βαθμό καθυστέρησης (δηλαδή πόσα είναι σε καθυστέρηση άνω των 90 ημερών, και πόσα πληρώνονται με καθυστέρηση από 30-90 μέρες).



ΕΦΗ ΚΑΡΑΓΕΩΡΓΟΥ - ΧΡΗΣΤΟΣ ΚΟΛΩΝΑΣ
πηγή:ethnos.gr